Άρθρο του Ι.Σούση, Μαιευτήρα Γυναικολόγου, Ιατρού Αναπαραγωγής

Η θεραπεία με το ευρείας χρήσης αντιβιοτικό δοξυκυκλίνη (Vibramycin) μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη της εξάπλωσης των εστιών της ενδομητρίωσης σε γυναίκες που δεν ανταποκρίνονται στις συνήθεις θεραπείες, σύμφωνα με τα αποτελέσματα μιας πιλοτικής μελέτης.

Τα αποτελέσματα της μελέτης δημοσιεύθηκαν στην επιστημονική επιθεώρηση Reproductive Biology and Endocrinology.

Παρά τις προσπάθειες να μάθουμε τους βασικούς μηχανισμούς που εμπλέκονται στην εκδήλωση της ενδομητρίωσης, η νόσος παραμένει αινιγματική. Δεν υπάρχει ακόμα απόλυτα αποτελεσματική φαρμακευτική θεραπεία και οι σημερινές θεραπείες συνοδεύονται από σημαντικές παρενέργειες. Για πολλές γυναίκες η χειρουργική επέμβαση είναι η μόνη προσέγγιση, αλλά είναι πιθανό να μην αποτελέσει μόνιμη λύση, καθώς συχνά η νόσος επανεμφανίζεται και χρειάζεται νέα επέμβαση.

Οι μεταλλοπρωτεϊνάσες (ΜΜΡ) είναι ένζυμα που ρυθμίζουν την ανάπτυξη των οργάνων και την ανάπλαση των ιστών. Συνήθως δεν είναι πολύ δραστήριες στους ιστούς των ενηλίκων. Έχει διαπιστωθεί όμως ότι απορρυθμίζονται σε διάφορες ασθένειες, όπως η ενδομητρίωση.

Οι ΜΜΡ-2 και ΜΜΡ-9 διαπιστώθηκε ότι είναι αυξημένες στις εστίες της ενδομητρίωσης σε σύγκριση με δείγματα που ελήφθησαν από υγιή ιστό.

Επίσης, αυτά τα ένζυμα θεωρείται ότι παίζουν ρόλο στην ανάπτυξη και στη διείσδυση των έκτοπων ενδομητρικών κυττάρων που δημιουργούν τις εστίες της ενδομητρίωσης.

Ερευνητές από το ελβετικό Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Ζυρίχης αποφάσισαν να διερευνήσουν κατά πόσον μπορεί να χρησιμοποιηθεί η δοξυκυκλίνη στη θεραπεία της ενδομητρίωσης.

Διαπίστωσαν ότι η θεραπεία με διαφορετικές δόσεις δοξυκυκλίνης θα μπορούσε να αποτρέψει την παραγωγή ΜΜΡ-2 και ΜΜΡ-9 και να μειώσει τη δραστηριότητα τόσο των “αθάνατων” κυττάρων ενδομητρίωσης (εκείνων που στο εργαστήριο τροποποιήθηκαν ώστε να πολλαπλασιάζονται διαρκώς) όσο και σε κύτταρα που συλλέχθηκαν από δύο ασθενείς.

Περαιτέρω ανάλυση έδειξε ότι η θεραπεία με χαμηλή δόση δοξυκυκλίνης θα μπορούσε να μειώσει έως και 78% τον αριθμό των διεισδυτικών κυττάρων σε σύγκριση με τα κύτταρα που καλλιεργήθηκαν με εικονικό φάρμακο.

Στη συνέχεια, η ομάδα αξιολόγησε τη δοξυκυκλίνη όταν χρησιμοποιήθηκε σε συνδυασμό με προγεστερόνη, η οποία συχνά χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων ενδομητρίωσης. Διαπίστωσαν ότι η συνδυασμένη θεραπεία μείωσε περαιτέρω τα επίπεδα ενεργοποιημένης ΜΜΡ-2, σε σχέση με τη χρήση ενός μόνο παράγοντα.

“Τα αποτελέσματά μας έδειξαν ότι ενδεχομένως μπορεί να χρησιμοποιηθεί χαμηλή δόση δοξυκυκλίνης στη θεραπεία της ενδομητρίωσης”, ανέφεραν οι ερευνητές.

Η χαμηλή δόση δοξυκυκλίνης έχει αποδειχθεί ότι είναι καλώς ανεκτή σε άλλες κλινικές συνθήκες. Επομένως, θα μπορούσε να αποτελέσει μια πιθανή θεραπευτική επιλογή για την ενδομητρίωση, ιδιαίτερα σε σοβαρές μορφές εν τω βάθει ενδομητρίωσης, οι οποίες συχνά δεν ανταποκρίνονται καλά στις τρέχουσες επιλογές θεραπείας.

Επίσης, η χαμηλή δόση δοξυκυκλίνης μπορεί να αποτελέσει μια ενδιαφέρουσα εναλλακτική λύση για τις ασθενείς που δεν μπορούν να υποβληθούν σε ορμονική θεραπεία για την πρόληψη υποτροπής, μετά από χειρουργική αφαίρεση των εστιών της ενδομητρίωσης”,κατέληξαν οι ερευνητές.

Η γνώμη μου

Η μελέτη αυτή απέδειξε την αποτελεσματικότητα της δοξυκυκλίνης στην αναστολή της επέκτασης της ενδομητρίωσης στο εργαστήριο. Εφόσον τα αποτελέσματα αυτά επιβεβαιωθούν από κλινικές μελέτες, με ή χωρίς ταυτόχρονη χρήση προγεστερόνης, θα μπορούσε να αποτελέσει μία φθηνή εναλλακτική θεραπεία και με λιγότερες παρενέργειες. Ιδιαίτερα ελκυστική θα ήταν στις γυναίκες που δεν επιθυμούν ή δεν δύνανται να λάβουν ορμονική θεραπεία.

Μπορείτε να διαβάσετε περισσότερα εδώ:https://rbej.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12958-019-0481-z